ยินดีต้อนรับเพื่อน ๆ เข้าสู่บทเรียนที่เข้มข้นขึ้นครับ หลังจากเราติดตั้งฐานรากไปแล้วใน Ep. 2 วันนี้เราจะมาทำความรู้จักกับ "3 ทหารเสือ" ของ Google Tag Manager กันครับ
ถ้าเพื่อน ๆ เข้าใจ Logic ของ 3 อย่างนี้ เพื่อน ๆ จะสามารถวัดผลทุกอย่างบนโลกอินเทอร์เน็ตได้ ไม่ว่าจะเป็นปุ่มเล็ก ๆ ไปจนถึงระบบ E-commerce ที่ซับซ้อนครับ
1. Tags (แท็ก): จดหมายที่จะส่งออกไป
Tags คือ "สิ่งที่ GTM ต้องทำ" หรือพูดง่าย ๆ คือชุดโค้ดที่เราต้องการส่งข้อมูลไปยังปลายทาง (เช่น GA4, Facebook Pixel)
ในอดีตเราต้องเอาโค้ดพวกนี้ไปแปะในเว็บตรง ๆ แต่ใน GTM เราแค่เลือก "Template" ที่เขาสร้างไว้ให้แล้วครับ
- ตัวอย่าง Tags ที่ใช้บ่อย: GA4 Event, Google Ads Conversion Tracking, Facebook Pixel Base Code, Hotjar Tracking.
2. Triggers (ตัวกระตุ้น): บุรุษไปรษณีย์ที่รอจังหวะส่ง
Triggers คือ "เงื่อนไข" ที่บอกว่า Tag นั้น ๆ ควรจะทำงานตอนไหน ถ้าไม่มีตัวนี้ Tag ก็จะนอนนิ่งอยู่ในระบบ ไม่ส่งข้อมูลออกไปครับ
GTM จะคอยเฝ้าดูหน้าเว็บของเราตลอดเวลา (Listen) ว่าพฤติกรรม User ตรงกับเงื่อนไขที่เราตั้งไว้หรือยัง
- ตัวอย่าง Triggers: * ส่ง Tag เมื่อมีคน "โหลดหน้าเว็บ" (Page View)
- ส่ง Tag เมื่อมีคน "คลิกปุ่ม" (Click)
- ส่ง Tag เมื่อมีคน "เลื่อนอ่านบทความเกิน 50%" (Scroll Depth)
3. Variables (ตัวแปร): จ่าหน้าซองและเนื้อความในจดหมาย
Variables คือ "ข้อมูล" ที่เรานำมาใช้ประกอบใน Tags และ Triggers ครับ ตัวแปรนี้สามารถเปลี่ยนแปลงได้ตามสถานการณ์
- Built-in Variables: GTM เตรียมไว้ให้แล้ว เช่น
Page URL(ที่อยู่หน้าเว็บ),Click ID(ไอดีของปุ่มที่ถูกคลิก) - User-Defined Variables: เราสร้างขึ้นเอง เช่น
GA4 Measurement ID(เพื่อให้ไม่ต้องก๊อปวางเลขเดิมซ้ำ ๆ ทุกครั้ง)
แผนภาพความสัมพันธ์: ทำงานร่วมกันอย่างไร?
เพื่อให้เห็นภาพชัดเจน ผมสรุป Logic การทำงานของ GTM มาให้แบบนี้ครับ:
ตัวอย่างสถานการณ์จริง:
"เมื่อมีคนคลิก (Trigger) ที่ปุ่มที่มีข้อความว่า 'แอดไลน์' (Variable) -> ให้ส่งข้อมูล Event ไปที่ GA4 (Tag)"
ตารางสรุป: ความแตกต่างที่ต้องจำ
| ส่วนประกอบ | หน้าที่หลัก | คำถามที่ช่วยให้จำง่าย |
|---|---|---|
| Tags | ส่งข้อมูลไปปลายทาง | ส่งไปที่ไหน? (Where) |
| Triggers | ตั้งเงื่อนไขการทำงาน | ส่งเมื่อไหร่? (When) |
| Variables | เก็บข้อมูลค่าต่าง ๆ | ส่งข้อมูลอะไรไปบ้าง? (What) |
Workshop เล็กๆ: ลองสร้าง Variable ชุดแรก (Measurement ID)
หนึ่งใน Best Practice ที่ผมอยากให้เพื่อน ๆ ทำ คือการสร้างตัวแปรเก็บเลข GA4 ไว้ครับ เวลาเราสร้าง Tag ใหม่จะได้ไม่ต้องไปเปิดหาเลขใน GA4 ทุกรอบ
- ในเมนูซ้ายมือ เลือก Variables
- ในส่วน User-Defined Variables กด New
- ตั้งชื่อว่า
Constant - GA4 ID - เลือก Variable Type เป็น Constant
- ใส่เลข Measurement ID ของคุณ (เช่น
G-XXXXXXXX) แล้วกด Save
คราวนี้เวลาสร้าง Tag ต่อไป เราแค่เรียกใช้ {{Constant - GA4 ID}} ชีวิตจะง่ายขึ้นเยอะเลยครับ!
สรุปบทเรียน
Tags, Triggers และ Variables คือหัวใจสำคัญที่จะขาดสิ่งใดสิ่งหนึ่งไปไม่ได้เลยครับ หากเพื่อน ๆ เข้าใจ Concept นี้แล้ว ในบทเรียนถัดไปเราจะเริ่ม "ของจริง" ด้วยการหัดใช้ Preview Mode เพื่อ Debug ข้อมูลให้แม่นยำเหมือนเซียนครับ
Pro Tip: อย่าตั้งชื่อ Tag หรือ Trigger แบบส่งเดชเน้อ! แนะนำให้ใช้โครงสร้าง
[Platform] - [Type] - [Action]เช่นGA4 - Event - Click Add to Lineเพื่อให้เวลาเรามีเป็นร้อย Tag เราจะยังจัดการได้ไม่หลงครับ — Son, WebMastery.dev